KİEV (QHA) -

Avukat Edem Semedlâyev, Rusya tarafından işgal edilen Kırım’daki sözde Yüksek Mahkeme'nin güya Türk vatandaşı bir şahıstan para talep ettiği bahanesiyle tutukladığı Kırım Tatar aktivisti Bekir Degermenci’nin davasının yanı sıra Kazim Ametov ve Asan Çapuh’un davalarının da soruşturma aşmasında olduğunu ifade etti. Sözde mahkeme, söz konusu Kırım Tatarlarını tutuklamaya karar verdi.
 
Kiev’de 20 Aralık tarihinde düzenlenen “Degermenci Ailesi. Önce Oğul Sonra Baba” konulu etkinliğe Kırım’dan Skype üzerinden katılan avukat Edem Semedlâyev, “Bekir Degermenci’nin sağlık durumu kötüleştiğinden ve her yerde bu konuda bir hafta boyunca duyurulduğundan dolayı tutukevi müdürüne ve revire başvurularda bulunduk ama kimse tepki göstermedi. Onlar, gereken tüm şartlara sahip olduklarından her şeyi kendilerinin halledeceklerini savundular. Ama biz, orada ilaçların az olduğunu öğrendik, Degermenci’ye verilen ilaçların da Bekir beyin eşi Aliye tarafından getirildiğini biliyoruz” diye konuştu,
 
Tutukevinde müvekkilinin durumunun çok kötüleştiğini ve revir görevlilerinin korkarak ambulans çağırdığını, Degermenci'yi Akmescit’teki 7 numaralı şehir hastanesinin yoğun bakım bölümüne gönderdiklerini ifade eden avukat Semedlâyev, olayları öğrenince Bekir Degermenci’nin sağlık durumu hakkında bilgi edinmek için gece saat 3.00 sularında hastaneye gittiğini paylaştı.
 
Semedlâyev açıklamasına, “Tabii ki, yoğun bakım bölümüne girmeme izin verilmedi. Yakınları çok uzakta ikamet ettiği ve çok endişelendiğinden dolayı Bekir Bey’in durumunu öğrenmek için doktorla görüşmeyi çok istedim. Ama Bekir Degermenci'nin yanında nöbet tutan Cezaevi Servisi görevlileri kaba davranmaya başladı ve kimsenin bize rapor vermeye zorunlu olmadığını, kimsenin bize hiçbir şey anlatmayacağını ileri sürdü” diye devam etti.

Çok sayıda talepten sonra doktorun yanına çıkarak Degermenci’nin ağırlaşan durumu hakkında bilgi alabildiğini söyleyen Semedlâyev, doktorların akciğerlerini suni havalandırma aygıtına bağlayarak Degermenci’nin tansiyonunu normal hale getirebildiklerini belirtti. 
 
Geçtiğimiz günlerde Bekir Degermenci yoğun bakımdan göğüs hastalıkları bölümüne alındı, ancak gereken şartlar sağlanmadığından dolayı avukatlarıyla görüşmesine izin verilmiyor. 
 
Edem Semedlâyev, “Örneğin tutukevinde ayrı soruşturma odalarında görüşüyoruz, hastaneye kaldırılmasının ardından ise onu hiç görmemeye başladık. Degermenci’nin sağlık durumunu ancak doktorların sözleriyle öğreniyoruz. Şimdi Degermenci ile ilgili tüm bilgileri topluyor ve daha önce böyle olayların olup olmadığını analiz ediyoruz. Yaşlıların kötü sağlık durumunu dikkate alarak onlar hakkında kaygılanmalıyız, Bekir Bey yoğun bakıma alındı, Asan Çapuh ise mini felç geçirdi. Bu yaşta insanları tutukevinde tutmak mümkün değil. Avukat Asan Çapuh’u iki kez ziyaret etti ve müvekkilinin tek başına yürüyemediğinden dolayı bir tutuklunun odadan çıkmasına yardımcı olduğunu gördü” diye kaydetti,
 
Tutukevinde Kırım Tatarlarına yönelik böyle davranışlar sergilenmesini işkence olarak adlandıran Semedlâyev, bu şekilde davranarak iddia makamının Kırım Tatarlarının suçunu kabul etmeye, işbirliği yapmaya zorlamaya çalıştığı fikrini paylaştı.

FSB’nin (Rusya Federal Güvenlik Servisi) müvekkillerini öldürmeye çalıştığını varsayarak hayatları için korktuğunu dile getiren Semedlâyev, “Bu konuyu soruşturma görevlisi ile görüşerek “Söz konusu davada bir insanının hayatını kaybetmesi sizin için yeterli değil mi?” diye sordum. Görevli, omuz kaldırarak her şeye karar versmediğini ve Kırım Tatarlarının tutukevinde bulunmasının şahsi tutumu olmadığını söyledi. Bekir Degermenci yoğun bakıma henüz alınmazken, soruşturma görevlisine cezasının değiştirilmesi ile ilgili dilekçe vermişti. Bunun dışında hem tutukevi yönetimine hem revire şikayet dilekçesi verdik. Hastaneye kaldırıldığında Kırım “savcılığı” ve Rusya ombudsmanlarına dilekçe yazdım. Ama bugüne kadar hiçbir cevap almadık. Bunun dışında Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne (AİHM) acil tedbirlerin alınması için AİHM Tüzüğü’nün 39 kuralına (devletin sağlığa ve insan yaşamına geri dönülmez zararlar verilmesine neden olacak eylemlerde bulunmasını yasaklayan kural) göre dilekçe verdim” dedi. 
 
AİHM’den gelen mektupta, başvurunun dikkate alındığı ve inceleneceği belirtildi. 
 
Avukat Edem Semedlâyev, söz konusu başvuru çerçevesinde Rusya’nın herhangi bir tedbirde bulunmayı reddetmesi halinde Rusya Federasyonu hükümetinin hasta insanların yasa dışı olarak tutukevinde bulundurulması ile ilgili davaların AİHM’nin kontrolünde olduğundan haberdar olacağı ümidinde olduğunu ifade etti.
 
Daha önce Edem Semedlâyev, Rus işgali altındaki Kırım’da tutukevinde bulunan 57 yaşındaki Kırım Tatar aktivist Bekir Degermenci’nin sağlık durumunun kötüye gittiğini ve müvekkilinin yoğun bakıma kaldırıldığını bildirmişti. 13 Aralık, gece saatlerinde yaptığı açıklamada avukat, “Bekir Degermenci yoğun bakıma alındı. Doktorlara göre onun durumu çok kötü. Biz beş gündür gerekli tıbbi yardım alabilmesi için onun hastaneye sevk edilmesini talep ediyorduk, ancak bize onun idare ettiğini söylüyorlardı. Hastalık durumunda Akmescit tutukevindeki tutuklular sadece yoğun bakıma gönderilebiliyor.” diye kaydetti. Bekir Degermenci’nin akrabalarından alınan bilgiye göre Bekir Degermenci’nin durumunun ciddiyetini koruduğu bildirilmişti. 
 
Rusya tarafından işgal edilen Kırım’da güya Türk vatandaşı bir şahıstan para talep ettiği bahanesiyle tutuklanan Kırım Tatar milli hareketi aktivisti Asan Çapuh, 6 Aralık tarihinde tutukevinde mini felç geçirmişti. 65 yaşındaki Kırım Tatar aktivistin geçirdiği felçten sonra vücudunun sol tarafını neredeyse hissetmediği belirtildi. Şu an ailesinin onu hastaneye sevk ettirmeye çalıştığı öğrenildi. Bugün 20 Aralık tarihinde Çapuh, açlık grevine başladı.
 
Bilindiği gibi Rus işgali altındaki Kırım’da, 23 Kasım’da, işgalci güçler yeni baskınlar düzenledi ve birkaç Kırım Tatar aktivistini gözaltına aldı. Rus işgalcilerin Akmescit’te bir kafeye, Kırım Tatar aktivistlerin güya Türkiye vatandaşı şahıstan para talep ettiği bahanesiyle düzenlediği baskın sırasında gözaltına alınanlar arasında 26 Şubat davası çerçevesinde yargılanan Kırım Tatarı Mustafa Degermenci’nin babası Bekir Degermenci, Kırım Tatar milli hareketi aktivisti Asan Çapuh, Kırım Tatar aktivist Kazim Ametov ve Ruslan Trubaç bulunuyor. İşgalciler, Kırım Tatarlarının Türkiye vatandaşı Yusuf Altan isimli şahıstan 7 bin dolar para talep ettiğini ileri sürdü.
 
Akmescit’teki sözde Kievskiy Bölge Mahkemesi, 23 Kasım’da yapılan baskınlardan sonra gözaltına alınan 4. Kırım Tatar aktivist hakkında da tutukluluk kararı çıkardı. Aktivistler 15 Ocak 2018’e kadar tutuklu kalacak.
 
FSB’nin düzenlediği baskın sırasında Kırım Tatar milli hareketinin efsanevi emektarı Veciye Kaşka’nın fenalaştı. 83 yaşındaki Kırım Tatar aktivisti yaşadığı strese dayanamayıp hastaneye yetişemeden ambulansta hayatını kaybetti. Daha sonra alınan bilgilere göre, söz konusu şahsın, yaşama veda eden Kırım Tatar milli hareketi emektarı Veciye Kaşka ve diğer birkaç kişiye daha borcu olduğu öğrenildi.

QHA