BRÜKSEL (QHA) 10 EKİM 2018 -

Brüksel'de Avrupa Parlamentosu'nda, Kırım'daki son durumun ve insan hakları ihlallerinin konuşulduğu "Jeopolitik Faktör Olarak Kırım Tatarlarının Sorunu" başlıklı etkinlik gerçekleştirildi. Etkinliğe Kırım Tatar Milli Meclisi (KTMM) ve Dünya Kırım Tatar Kongresi (DKTK) Başkanı, Ukrayna Milletvekili Refat Çubarov başta olmak üzere bir dizi yetkili katılarak konuşma yaptı.

"Brüksel'de Kırım Günü" adıyla da duyurulan ve Kırım Tatarlarının mücadelesine dikkat çekmek için 9 Ekim tarihinde yapılan etkinliğe Temsil Edilmeyen Milletler ve Halklar Organizasyonu (The Unrepresented Nations and People Organization-UNPO) ve Promote Ukraine (Destek Ukrayna) adlı kuruluşlar da iştirak etti.

Etkinliğin açılış konuşmasını Avrupa Parlamentosu Milletvekili Tunne Kelam yaptı. Kelam, Rus işgalini takiben Kırım'daki durum hakkında konuştu. Onun ardından KTMM Başkanı Refat Çubarov, jeopolitik krizlerin derin ve insani maliyetine değindi. Çubarov şu açıklamalarda bulundu: "Şu anda, Rusya tarafından işgal edilen Kırım sorununu çözme konusunda kendi sözünü söylemesi gereken Avrupa Parlamentosu’nun binasında bulunuyoruz. İlk önce biz işgal önünde savunmasız kalanları ve şu an baskı ve zulme maruz kalanları düşünmeliyiz. Bu trajedinin ortasında Rus işgaline karşı çıkan Kırım Tatar halkının olduğunu belirtmek istiyorum. ‘Bu sorunu çözmemiz gerekiyor’ ifadesini çok sık duyuyoruz. Ve sorunu çözmek için yapılması gerekenleri herkes biliyor. Ancak bu tek bir sebeple yapılamıyor, gerekli adımları atmak için yeterli siyasi irade mevcut değil."

"Donbas Kadın Konseyi" sivil toplum teşkilatı başkanı Alina Skomorokhova da konuşmasında Kırım Tatar kadınların işgalcilerin zulmü karşısındaki cesaretlerini överek konuşmasına başladı. Skomorokhova, teşkilatlarının Kırım'daki hiçbir sorunlara kayıtsız kalmayacacağını hem Kırım Tatarları hem de kadınlar adına sosyal sorumluluk için çalışacaklarını ifade etti. Kendi konuşmasında Rus baskısının yarımadanın yerel kültürlerini silme maksadına değinen Kırım Evi Program Müdürü Alim Aliyev ise Rusya’nın din, kültür ve dil dahil Kırım Tatar kimliğini yok etmeye yönelik çalışmalarını irdeledi.

Etkinlik çerçevesinde İnsan Hakları için Uluslararası Ortaklık (IPHR) örgütünden program müdürü Simon Papuashvili, IPHR’nin Rusya’nın Kırım Tatarlarına yönelik İinsan hakları ihlalleriyle ilgili kanıt toplama çalışmalarına ilişkin sunum gerçekleştirdi. Papuashvili, bu kanıtların insanlığa karşı işlenen suçların faillerinin cezalandırılmasında kullanılabileceğini ifade etti. Ukrayna Enformasyon Bakan Yardımcısı Emine Cepparova da, Rusya’nın Ukrayna ve Kırım’a yönelik medya tanımlamalarını kontrol etme çabalarını, buna bağlı olarak 2014'teki işgali meşrulaştırma çabalarını eleştirdi.

Avrupa Politika Merkezi'nin (European Policy Centre-EPC) analistlerinden Amanda Paul ise Kırım Tatarlarının tarihi ve Rusya'nın asırlardan beri devam eden kötü muamelesi hakkında konuşarak Rus baskı mekanizmasının işgal altındaki yarımadada insan hakları ihlalleri hakkında konuşan herkesi susmaya zorladığını açıkladı. Avrupa Parlamentosu milletvekillerinden Mark Demesmaeker da konuşmasında Avrupa Birliği'ni korumak için uluslararası hukuka saygı duymanın önemini vurgulayarak yasa dışı işgali kabul etmenin birliğin temellerini baltalamak olacağını ifade etti.

İkinci panelin açılışında Avrupa Parlamentosu milletvekillerinden Julie Ward, işgalin Kırım Tatar çocuklar üzerindeki olumsuz etkilerinden bahseden bir konuşma yaptı. Konuşmasında 100 kadar çocuğun babası kalmasından hareketle Oleg Sentsov başta olmak üzere Ukraynalı ve Kırım Tatarı siyasal tutuklular meselesine de dikkat çekti. UNPO proje sorumlusu Julie Duval da Kırım Tatar toplumu başta olmak üzere, temsil edilmeyen kadınların mücadelesine dikkat çekti. Yine ikinci panelde İş Kadını Dergisi'nin (Business Women Magazine) kurucusu Hanna Krysiuk yaptığı konuşmada, işgal altındaki yarımadanın nasıl Kırım Tatarları dahil bölgedeki herkes için bir korku iklimi yarattığını ve yarımadadan itilen çok sayıda insanın olduğunu hatırlattı.

Etkinlik çerçevesinde konuşma yapan isimlerden olan Ukrayna'nın Belçika Büyükelçisi Mıkola Toçıtskıy de, Rusya'nın Kırım Tatarlarının çektiği acıları uluslararası toplumdan gizleme çabalarını gündeme getirdi. Etkinliğin ardından öğleden sonra, Kırım Tatar kültürünün, müziklerinin ve yemeklerinin olacağı bir resepsiyon düzenlendi.

QHA