ANKARA (QHA) -

Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi'nin 3 Mayıs tarihli 1285. toplantısında Rus işgali altındaki Kırım'ı ilgilendiren önemli kararlar alındı. Kararla ilgili Ukrayna ve Rusya dışişleri başta olmak üzere çeşitli makamlardan yorumlar geldi.

Rusya'nın işgal ettiği Kırım'da Kırım Tatarlarına yönelik takibattan Kırım Tatar Milli Meclisi'nin faaliyetlerinin yasaklanmasına birçok ihlal ve suç bir kere daha kayda geçirilerek uluslararası toplum nezdinde deklare edildi.

Bahsi geçen kararın tam metni şu şekilde:

Delegeler; Ukrayna ile ilgili daha önceki kararlara atıfla,

Kırım Özerk Cumhuriyeti’nin ve Sivastopol (Akyar) şehrinin Rusya Federasyonu tarafından yasa dışı işgalinin Avrupa’daki barış ve demokrasinin muhafazasına bir meydan okuma olduğunun altını çizerek,

Anlaşmazlıkların barışçıl yollarla çözülmesi ilkesine olan bağlılıklarını teyit ederek,

Ukrayna’nın bağımsızlığına, toprak bütünlüğüne ve egemenliğine,  uluslararası alanda tanınan sınırlarına, insan hakları ve temel özgürlüklere saygıyla,

Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nun 19 Aralık 2016’da aldığı “Kırım Özerk Cumhuriyeti ve Sivastopol’de İnsan Hakları Alanındaki Durum ile İlgili” başlıklı 71/205 sayılı kararlarını hatırlatarak:

(Bakanlar Komitesi) 1.Rusya Federasyonu’nun Kırım Özerk Cumhuriyeti ve Sivastopol’u (Akyar) yasa dışı olarak işgal etmesi hakkındaki kınamalarını yineledi ve bu durumun uluslararası hukukun ihlali anlamına geldiğini ve Rusya'nın statüsünde herhangi bir değişikliğe temel oluşturamayacağını vurguladı;

2. Geçerli uluslararası insani hukuk, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve Avrupa Konseyi ilkeleri ve standartları da dahil olmak üzere uluslararası insan hakları hukuku kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmesi için Rusya Federasyonu'na çağrıda bulundu;

3. Rusya Federasyonu'na, Kırım’da insan haklarına saygı gösterilmesi için gerekli her türlü tedbiri almaya ve ifade özgürlüğünün inkarı, barışçıl toplantı özgürlüğü, din ve inanç özgürlüğü, ayrımcı tedbir ve uygulamalar, keyfi tutuklamalar, işkence ve diğer eziyetler, insanlık dışı ve aşağılayıcı muamele, Kırım Tatarları ve Ukraynalılar dahil olmak üzere diğer etnik ve dini azınlık gruplarına yönelik baskılar ve bu tür ihlallere derhal son verme çağrısında bulundu,

4. Sorumluları adalete teslim etmek için insan hakları ihlalleri ile ilgili tüm iddiaların eksiksiz, şeffaf ve tarafsız bir şekilde soruşturulması çağrısında bulundu; 

5.Kırım Tatar Milli Meclisi’ni aşırıcı bir örgüt olarak gösteren, tüm faaliyetlerini ve Meclis liderlerinin Kırım’a girişini yasaklayan mahkeme kararlarının, Kırım Tatarları’nın haklarının ciddi bir şekilde ihlali olduğunun ve iptal edilmesi gerektiğinin altı çizildi.

6. Kırım’da, toplumdaki tüm fikir ve görüşlerin herhangi bir ayrım yapılmaksızın, normalara uygun bir biçimde, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve diğer ilgili Avrupa Konseyi belgelerinde belirtilen ilkeler ve standartlar doğrultusunda ifade edilmesini hesaba katarak yerel ve uluslararası medya, insan hakları savunucuları ve sivil toplum örgütleri için güvenli ve elverişli bir ortamın oluşturulması gerektiğini vurguladı.

7. Gözlem faaliyetlerini herhangi bir engellemeyle karşılaşmadan, insan hakları ve temel özgürlüklere dair bozulmaları acil olarak ele almakla yükümlendirildikleri yetkilerine uygun olarak, İnsan Hakları Komiseri dahil olmak üzere Avrupa Konseyi’nin tüm insan hakları organlarının Kırım yarımadasına tam ve kısıtlamasız erişimine yönelik çağrılarını yineledi, Genel Sekreteri bu amaçla ilgili olarak tüm taraflarla diyalogu sürdürmeye davet etti.

8. Genel Sekreter'in, Ukrayna ve Rusya Federasyonu arasındaki denetçilerle diyalogu kolaylaştırma ve müteakiben bir grup tutsağın Kırım'dan Ukrayna'ya aktarılması çabalarını memnuniyetle karşıladı;

9. Avrupa Konseyi İnsan Hakları Komiserliği’ni, Eylül 2014’te Kırım’a gerçekleştirdiği ziyarette elde ettiği bulgularla ilgili takip etme ve yarımadadaki insan hakları ve temel özgürlüklere dair mevcut durumun değerlendirmesini yapmaya davet etti.

10. Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nun 19 Aralık 2016’da aldığı “Kırım Özerk Cumhuriyeti ve Sivastopol’de İnsan Hakları Alanındaki Durum ile İlgili” başlıklı 71/205 sayılı kararını uygulamak üzere Rusya'ya çağrıda bulundu.

11. Ukrayna için Yeni Eylem Planı tartışmaları ışığında sonbaharda kapsamlı bir kararı benimsemek amacıyla Ukrayna’daki durumun geri sağlanması yönünde karar verdi.

QHA