KİEV (QHA) -

Özgür Rusya Evi teşkilatı Müdürü Grigoriy Frolov, Hayat Radyosu’nda katıldığı yayında teşkilatın faaliyetleri, Kırım’da insan hakları ve Rusya’ya  uygulanan yaptırımlar hakkında konuştu.

Söyleşinin tam metni şu şekilde:

 

Hayat Radyosu: Özgür Rusya evi, Donbas ve Kırım'daki olaylar başladığında organize edildi. Resmi web sitenize baktığımda, ilk sayfada Kırım Tatar Milli Meclisi (KTMM) Başkan Yardımcısı İlmi Ümerov'un ayrılıkçılıktan suçlu bulunduğuna dair haber vardı.  Kırım'da Kırım Tatarlarıyla ilgili olayları takip ediyor musunuz?

Grigoriy Frolov: Tabii ki takip ediyoruz. Bu olayda İlmi Ümerov davasında büyük enformasyon desteği sağladığımızı söyleyemem ama okurlarımıza ulaşması için İlmi Ümerov’un mahkemedeki son sözünü yayınlamanın çok önemli olduğunu düşündük. İlmi Bey’in önemli konulara değindiği kanaatindeyim.

Kiev’de Özgür Rusya Evi hiç de kolay şartlarda açılmadı ama (açılmasının) mantığı şuydu: Kırım’ın işgali ve hibrid savaş olmasaydı Kiev’de Özgür Rusya Evi'nin açılmasına da gerek olmazdı. Bu durumda, kuruluşumuz tüm bu olaylarla bağlantılı olarak Rusya'yı terk etmek zorunda kalan ve kendilerini Kiev'de bulan tüm Ruslar için bir sığınaktır. İkincisi bizim kuruluşumuz, büyük ölçüde hibrid savaşla mücadele aracıdır, Kremlin’in dezenformasyonuna karşı koyma aracıdır, siyasi tutukluların davalarında olduğu gibi birlikte kamu savunuculuğu yapabilmemiz, önemli konularda doğru bilgiye sahip  olmamız için batılı ve Ukraynalı kanaat önderlerine faydalanabilecekleri doğru analizleri hazırlama aracıdır. Bir taraftan Rus mahkemesini, özellikle Akmescit’te bulunan Rus mahkemesini hiçbir şekilde etkilemenin mümkün olmadığını anlıyoruz, ama diğer taraftan da Putin rejimini etkilemenin en tesirli yollarından birinin dünya toplumu ve diğer ülkelerin temsilcileri ile çalışmak olduğunun farkındayız.

İlmi Ümerov davasında, Washington’da bulunan “Özgür Rusya” vakfımız İlmi Bey'in davası ve Kırım’daki diğer siyasi mahkumların davaları hakkında Senato, Kongre ve BM’yi bilgilendirmek için avukat Mark Feygin ve Kırım Tatar Milli Meclisi’nin hukuki takımına çok büyük destek verdi.

 

Hayat Radyosu: Sizce Kırım’ın ilşgali uluslararası belgeleri ihlal etti mi?

Grigoriy Frolov: Kesinlikle, biz Kırım’ın yasa dışı olarak işgal edildiğini düşünüyoruz. Orada kabul edilen tüm kararlar işgal yönetiminin kararlarıdır. Kırım’da günümüzde olanları “ele geçirmek” (ilhak) olarak adlandırmak biraz yanlış olur, çünkü bölgenin tamamen asimilasyonu söz konusudur. Rusya’dan yarımadaya büyük nüfus akını var. Her şeyden önce, bunlar kolluk kuvvetleri çalışanları, Kremlin’in kontrolü altındaki ticaretin çalışanları.

Kırım'daki herhangi bir kolluk organının başkanı muhakkak Rusya'dan gelmedir. Aşırılıkla (Radikalizmle) Mücadele Merkezi veya FSB personeli için, bu apolette fazladan yıldız kazanmak için bir yöntem, çünkü Kırım'a gidebilir, bir Kırım Tatarını tutuklayabilir, başarılı bir ceza davası açabilir, kendi ülkenize dönüp binbaşı ya da teğmen rütbesine sahip olabilirsiniz.

Meclis'e, dini azınlıklara ve bir takım sivil örgütlere yapılan baskılar, herhangi bir alternatif bakış açısını tamamen ortadan kaldırmayı amaçlıyor. Bütün bunları Çeçenistan'da, Krasnodar Bölgesi'nde zaten gördük.

Bu durumda bir de zorunlu nüfus değişimi olayı da söz konusu.

 

Hayat Radyosu: Donbas’ta Rus askerleri var mı?

Grigoriy Frolov: Bizim tutumumuz uluslararası toplumun ya da Ukrayna’nın yaklaşımından farklı değil. Donbas’ta Rus askerleri var bu belli ve yalnız Ukrayna basını ve Ukrayna yönetimi tarafından değil, bağımsız kaynaklar tarafından da kanıtlandı.

Bizim vakfımız yeni açıldığında, Kiev’den önce bizim ilk projemiz Boris Nemtsov (öldürülen Rus muhalif lider) tarafından başlatılan İlya Yaşin’in (Rus muhalif siyasetçi) Donbas’taki olaylarla ilgili “Putin: Savaş” raporunun savunulması ve dağıtılması oldu. Bu bizim için ilk ve sembolik bir adım  oldu, çünkü Boris Nemtsov cinayeti korkunç bir olaydı.

 

Hayat Radyosu: Özgür Rusya Evi’nden bahseder misiniz. Yakında Ukrain dili kurslarının açılacak olması ilgimizi çekti.

Grigoriy Frolov: Ev’in bir dizi faaliyeti var. Birincisi, Ukrayna'ya taşınan Ruslarla çalışan insani bir program. Bu insanlar için hukuki yardım odası, küçük bir danışma merkezi var, böylece bu insanlarla birileri ilgilenebilir, onlara doğru yasal desteği verebilir. İkinci kategoride insanlar var - mülteciler ve ideolojik nedenlerle Ukrayna'ya gelen insanlar.

Demokratik bir ideolojiye sahip tüm bu insanların birbirini tanıması için bir topluluk kurmaya çalışıyoruz.

Yüz binlerce insan Rusya'dan ayrılıyor, çoğu da Kiev'e geliyor. Bu hikayeyle çalışmaya çalışıyoruz. Aradaki fark, yeni göç dalgasının çok politikleştirilmesidir. Son iki üç yılda Rus siyasi göç örgütleri dünyanın her yerinde ortaya çıktı, Washington'da vakfımız kuruldu, artık burada Kiev'de de var. Varşova'da da bir kuruluş faaliyete başladı.

Ukrain dili dersleri bu meselenin devamı niteliğindedir. Biz insanların ihtiyaçlarını karşılamaya çalışıyoruz. Topluluğumuzda Ukrain dilini öğrenmek için bir talep olduğunu fark ettik.

 

Hayat Radyosu: Ukrayna'da hangi medyaları takip ediyorsunuz?

Grigoriy Frolov: Rus medya pazarına oranla burada çok sayıda oldukça kaliteli medya mevcut. Bunlar "Meduza", "Slon" ve "Snob".

Aynı zamanda, "NV" (HB) ve iyi çalışan ve Rusya konusunu aydınlatmaya çalışan bir dizi Ukrayna medyası da var. Amerikan medyası da resmin büyük bir parçası.

Dil konusuna dönecek olursak, birçok kez bize Ukrain dili kurslarını açıp açmayacağımızı sordular. "Ücretsiz Ukrain Dili Kursları" ile anlaşmaya vardık ve artık haftada bir kez derslerimiz olacak. 20 kişi kaydoldu.

 

Hayat Radyosu: Geçenlerde seçimler sırasında Almanya'daydınız. Bu gezi hakkındaki izlenimleriniz neler?

Grigoriy Frolov: Bu gibi olayların incelenmesi, çalışmaların, gündemin büyük bir parçasıdır. Almanya'daki seçimler ilginçti, çünkü o seçimlerde de Rusça konuşan seçmenler büyük bir rol oynadı. Sadece etnik Ruslar değil. AfD (Kremlin'e dost kabul edilen Alman sağ popülist partisi) bu seçmenle aktif olarak flört etmeye başladı. Malzemeleri Rusça ürettiler, Rusça konuşan ajitatörleri vardı. Rus kökenli iki kişi Bundestag'a geçti. Fransız ve Amerikan seçimlerinde olduğu gibi, ülkenin yerel gündem üzerinde böyle ciddi medya müdahaleleri neredeyse hiç gözlemlenmedi. Almanya'da kız çocuğu Liza hakkında bir olay yaşandı, Rus medyası Arap ülkelerinden gelen mültecilerin Doğu Berlin'de bir Rus kıza tecavüz etmesi hakkında bir hikaye uydurdu. Bunun sahte olduğu ortaya çıktı. Almanlar bu konuda gerginleşti. Analistler Liza olayından sonra Almanya'nın Rus medya tehdidini algılama açısından yeni (bir sonraki, sıradaki) bir ülke olduğunu söyledi.

Kağıt üzerinde Almanya'nın Rusya'ya yönelik politikası değişmez, ancak Rusya etrafında daha fazla gürültü olacağını düşünüyorum, çünkü Federal Meclis’te artık bu sorunu gündeme getirebilecek üç gürültülü muhalif parti grubu var.

 

Hayat Radyosu: Vakıf niçin özellikle 2014 yılında kuruldu? O zaman Kırım işgal edilmişti ve Donbas’ta savaş başlamıştı.

Grigoriy Frolov: Tam da bu yüzden 2014'te kuruldu. Diğer şeylerin yanı sıra, Boris Nemtsov 2014'te öldürüldü. Kendim o yıl Amerika'ya gittim. Meslektaşlarımızla görüştük ve yurt dışında daha çok şey yapabileceğimize karar verdik, sonra bir vakıf kurma kararı aldık. O zamandan beri üç yıl geçti. Bence önemli başarılar elde ettik. Şimdi Rusya ile ilgili konular hakkında çok yüksek düzeyde bilgi sağlayabiliriz. Rusya'dan kaçan çok sayıda insana yardımcı olduk. Güçlü bir şekilde eğilimin değiştiğini hissediyoruz, Amerika'da artık sadece medyada yazılanlara bakmak değil, Rusya hakkında doğru bilgileri algılama konusunda bir eğilim var. Amerika'da Rusya teması yıllarca unutulmuştu. Sovyetler Birliği çöktü, durum istikrara kavuştu, dış politikanın ana öncelik alanları Orta Doğu ya da Çin’di. Ancak aniden Kırım'ın işgali ve savaş söz konusu oldu. Amerikan toplumunda, olanı anlamaya yönelik büyük bir talep olduğu belliydi. Bu talebi büyük oranda karşıladık.

Özgür Rusya Evi, öncelikli olarak çeşitli halka açık etkinlikler için bir platformdur. Çok sayıda brifing düzenliyoruz, Kiev üzerinden bizimle irtibata geçen ve Rusya konusunda belli uzmanları davet etmeye çalışıyoruz.

Gelecek hafta Lenin heykellerinin yıkılması hakkında bir kitap sunacağız. Birkaç Batılı gazeteci Ukrayna'yı gezdi ve şimdi bu Lenin'lere ne olduğu ile ilgili birçok fotoğraf çekti. Rusya’yı da bu dekomünizasyon bekliyor. Göç topluluğunun tüm olumlu gündemi Putin'den sonra ne yapacağımız fikrinin etrafında kuruluyor. Elimizde Rusya'da Putinizm dönemi sona erdiğinde, nasıl hareket edeceğimize dair net bir planın olması çok önemli.

Bir yandan özellikle Rusya'daki toplum üzerinde çalışmak istiyoruz, öte yandan Kiev'de bulunuyoruz ve insanların Özgür Rusya Evi’ne gelebilmesi ve tüm Rusların Kırım’a el koyan Ruslar olmadığını anlaması için yerel toplumun ilgisini çekmemiz gerekiyor.

Üç aydır bir dizi film gösterimi yapıyoruz, bunlar genellikle BABYLON'13 ve “Yeni Donbas” adlı filmler. Gösterdiğimiz ilk filmlerden biri "Kırım-Bu Nasıl Oldu" idi. Salonlar gösterim esnasında doldu.

 

Hayat Radyosu: Rusya’ya karşı yaptırımlar sizce etkili mi?

Grigoriy Frolov: Neyi etkililik olarak kabul ettiğinize bağlı. Uluslararası siyaset ve ekonomi ile uğraşmayan insanlar, yaptırım uyguladıklarını ve hemen yarın her şeyin döküleceğini düşünürler. Yaptırımlar hemen vurmaz. Yaptırımlar, Rusya'nın ekonomik gelişiminin 20 yıl duraksamasına yol açtı. Yaptırımların yol açtığı şey budur.

Eğer yaptırımların sıradan vatandaşları nasıl etkilediği hakkında konuşmak gerekirse, gerçek parayla Rusların ortalama yaşam standartları yaklaşık yüzde 12 oranında düştü.

Eski Sovyetler Birliği'nde tüm ayaklanmaların ülke belli bir refah seviyesine gelmesi veya düşmesiyle meydana geldiğini gösteren çalışmalar var. Bu iyi bir olay çünkü bu dönüşümler açlık nedeniyle değil de, insanların hayatlarını değiştirme isteği nedeniyle meydana geliyordu. Bu anlamda, Putin rejiminin düşeceğini sanmıyorum, ancak başka birçok faktör var. Rusya'da, insanlarda değişim talebi oluştuğu açıktır. Kremlin’in siyasi stratejistlerinin Putin’in yeni başkanlık dönemi için program yazmaya çalışmaları çok komik, onların kendileri 4. başkanlık dönemi Putin'inin kim olduğunu bilmiyorlar. Bir öncekisi fatihti, ona artık talep yok.

Moskova'daki belediye seçim kampanyası örneğinde, eğilimin gerçekten çok değiştiğini görüyoruz, halkın talebi büyüyor, doğru yönde ilerliyoruz. Belediye meclisi seçimleri yapıldı. Bu yıl 260'tan fazla muhalif milletvekili seçildi. Bu toplamın yaklaşık % 10'u. Bu büyük oran, aklı selim insanlardan oluşuyor. Moskova Devlet Üniversitesinin bulunduğu ve Putin'in oy verdiği Gagarin bölgesindeki tüm belediye meclisi üyeleri muhalif, Kremlin'in bulunduğu Tver bölgesinde de belediye meclisi üyelerinin hepsi muhalif.

Öte yandan, ülke turuna çıkan Aleksey Navalnıy'ın kampanyasını izliyoruz. Her yerde mitinglerine birkaç bin kişi toplanıyor.

 

Hayat Radyosu: Onu kullanıyorlarmış gibi bir izlenim de söz konusu, sanki ona bilgiyi Putin'in rakipleri vermiş gibi.

Grigoriy Frolov: Dmitriy Medvedev hakkındaki bilgileri (Navalnıy'ın) nereden aldığını bilmiyorum, kendisi de bulmuş olabilir, birileri de vermiş olabilir. Esas olan Rusya'da büyük oranda yolsuzluğa karışan bir devlet başkanının yanı sıra yine büyük oranda yolsuzluğa karışan bir başbakan ve bir sürü insanın var olması. Medvedev’e saldırı şu açıdan önemliydi: Medvedev, Putin rejiminin en liberal unsuru olmuştur hep. Kimse Medvedev’i ülkedeki yolsuzluğun başlıca kaynağı olarak kabul etmezdi. Herkes Medvedev’in daha yumuşak biri olduğunu düşünürdü ama Navalnıy bu rejimde alelade bir temizlikçinin bile (imkan bulunca) çaldığını gösterdi.

Halkla sadece "Putinsiz Rusya" konsepti üzerinden iletişim kurarsanız, hiçbir şey yapamazsınız. Bunları geçtik. İnsanlar, salt yoğun olumsuz mesajlarla sürdürülebilir iletişimi desteklemeye alışmamışlar. "Birinci Kanal"ın (Rusya’nın devlet televizyonu) dışında başka hiçbir televizyon kanalının yayın yapmadığı Blagoveşçensk'in herhangi bir yerindeki alelade bir insana, kanlı diktatöre karşı ayaklanmak gerektiği mesajıyla ulaşmak imkansızdır. İnsanlara daha yakın gelebilecek örnekler hakkında konuşmamız gerekiyor.

Solovyev (Rus TV sunucusu) hikayesi, zamanın ruhunu yansıtıyor. Çok net bir cevap verdi. Devlet memuru olmadığını, istediği kadar paraya sahip olabileceğini söyledi. Ancak bu kişinin devlet kanalında çalıştığını, önde gelen propagandacılarda olduğunu ve aslında: “Zenginim, topuklarımı öpün” dediğini anlıyoruz.  Bunlar ona geri dönecektir.

 

Hayat Radyosu: Ukrayna-Rusya ilişkileri önümüzdeki 5-10 yıl içinde iyi yönde değişir mi?

Grigoriy Frolov: Bence her şey bize ve Rusya'da ne olacağına bağlı. Bence sonuç pek uzak değil, Rusya'da farklı düzeylerde iletişim fırsatı bulana kadar insanlara ulaşabilmemiz çok önemlidir. Kırım sorunu ve Donbas probleminin çözülmesini istiyorsak, bu durumdan kurtulmak, adaleti yeniden tesis etmek ve suçluları cezalandırmak, birbirimize saygı göstererek normal bir şekilde geleceğe ilerlemek için bir takım temasları sürdürmemiz çok önemlidir.

QHA